تبلیغات
برترین وبلاگ شیمی ایران - کاتالیستهای صنعتی
پنجشنبه 5 بهمن 1385

کاتالیستهای صنعتی

   نوشته شده توسط: مندلیف    نوع مطلب :صنایع شیمیایی ،

اون تعریفایی رو که قبلا خوندید به یاد بیارید اینجام همون کلمات درباره کاتالیست گفته میشه اما یکم

پیشرفته تر.تعریف کردن کامل کاتالیست ها با توجه به انواع اونا مقدور نیست ولی میشه تعریف رو کامل و

کاملتر کرد تا به مفهوم رسید.

در صنعت کاتالیست به ماده ای( یا مخلوطی از مواد) گفته میشه باعث افزایش سرعت فعل و انفعالات

شیمیایی برای رسیدن به مرحله نهایی که تعادل شیمیایی و ترمودینامیکی است , می شه.اگه یجور دیگه

بخوایم بگیم انرژی اکتیواسیون رو کاهش میده تا سرعت واکنش بیشتر و زمان انجام اون کمتر بشه.البته

خیلی کارای دیگه هم میکنه.

کاتالیست ها رو میشه چندجور دسته بندی کرد مثلا:

1- کاتالیست های مثبت و منفی : مثبتها سرعت واکنش رو افزایش و منفیها سرعت رو کاهش میدند.

2- فعالیت یا اکتیویته :هرچی سریعتر فرایند رو بتونند به محصول برسونند فعال ترند

3- گزینش پذیری : هرچی نسبت محصول اصلی به جانبی بیشتر باشه خوب بهتره دیگه.

4- هتروژن , هموژن وآنزیمها :هتروژن ها حالتشون با حالت ماده اصلی در فرآیند متفاوته مثلا اگه ماده

اصلی ما گاز باشه کاتالیست ما ممکنه جامد یا مایع باشه. هموژنها با ماده اصلی همفازند و معمولا در هم

محلولند.

یه چیز خنده دار بگم در مورد هموژنها , فرض کنید ماده اصلیتون جامد باشه و متخصص فرآیند هم بگه نه

کاتالیست حتما باید هموژن باشه(نمیگه ولی دیدی یهو گفت) بعد کاتالیست باید بشینه همینطور صم بکم

ماده رو نگاه کنه هیچکاری هم نمیتونه بکنه که چون هیچکدومشون از جاشون تکون نمیخورند که!!!!

آنزیمها هم که تکلیفشون معلومه .

معمولا در صنایع پتروشیمی کاتالیست ها هتروژن هستند.

حالا بذارید یه نگاهی به محاسبه خواصشون بکنیم :

1-دانسیته توده ای : همینجوری باهم چقدر جرم دارند , چقدر حجم دارند همین دو عدد رو بردارید و جرم رو

به حجم تقسیم کنید میشه دانسیته توده ای.

2-دانسیته ظاهری:اینجا باید یه دونه کاتالیست بردارید و جرمشو به حجمش تقسیم کنید.

3- دانسیته حقیقی : اینبار باید منافذ رو حذف کنید چه منافذ فضای خالی بین دو یا چند ذره باشند و چه خود

دونه کاتالیست منفذ داشته باشه.

بذارید اینم بگم که خیلی حرف زدم باز, کاتالیست ها معمولا شامل سه قسمت اصلی هستند:

1- پایه کاتالیست :به عنوان نگهدارنده جزء فعال مورد استفاده قرار میگیره و معمولا فعالیتی نداره.

2- بهبود دهنده ها :باعث بهبو عمل کاتالیست در مورد واکنش ها میشه بعضی موقع اینقدر کارشون درسته

که بهشون میگند جزء فعال.

3- جزء فعال : هرچی هست زیر سر همین جزء هست و تموم کارا رو این کاتالیست میکنه.

با توجه به این موضوع تعجب نکنید اگه یه بار دیدید اسم کاتالیست رو اینجوری نوشتند:

Fe2O3/Cr2O3/K2O

 

حالا اگه این کاتالیست رو دیدید CuO/ZnO/Al2O3 بدونید که Al2O3 پایه کاتالیسته , ZnO بهبود دهنده

هست و CuO جزء فعاله اینم بگم که ممکنه ترتیب بهم بخوره.